Nathan Cofnas

 

Ik ben gek op onmogelijke combinaties van woorden.
"Academische vrijheid", om een voorbeeld te geven.
Het roept bij mij altijd de herinnering op aan een catamaran met de naam "double trouble".

Nathan Cofnas stond de afgelopen dagen in het middelpunt van de belangstelling omwille van zijn stelling "IQ hangt samen met ras".
Studenten protesteerden tegen de aanstelling omdat de uitspraak in strijd zou zijn met de deontologische regels van de universiteit.
Een aantal confraters kwamen in naam van het "academische" tegen zijn aanstelling in het verzet. De verkondigde theorie zou indruisen tegen de wetenschappelijke regels.
Zij werden op hun beurt in naam van de "vrijheid" terechtgewezen: "De essentie in deze zaak is de vrijheid van meningsuiting."
Daar valt weinig op af te dingen.
Behalve dan misschien die reductie tot "mening".
Want, om het met de woorden van de onderzoeker Nathan Cofnas zelf te zeggen: "Voor mij kan een waarheid uitspreken geen racisme zijn".
"De essentie in deze zaak is de vrijheid van onderzoek."
Maar Nathan Cofnas staat in dat opzicht buitenspel.
Wat valt er in hemelsnaam nog te onderzoeken aan een waarheid?
Bovendien kan de vraag opgeworpen worden of de beschermers van de vrijheid niet aan één oog blind zijn. Het "academische" loopt op twee benen, naast het onderzoek is er ook het onderwijs. 
Kan de theorie onderwezen worden?
(We kunnen evenwel niet blind zijn voor het feit dat we toch in het toppunt van de omgekeerde wereld belanden als studenten gaan bepalen wat hun onderwezen wordt.)

De hoeders van de vrijheid  zijn de anarchisten onder de wetenschappers, journalisten en columnisten. 
Ze hebben altijd een streepje voor. Wie wil er nu niet vrij zijn?
En toch heb ik het wat gehad met die mantra van "Vrijheid van Meningsuiting"
Ik kan me niet van de indruk ontdoen dat het een gemakkelijkheidsoplossing is. Steevast beginnen de verdedigers van het vrije woord (alvast deze die ik gelezen heb) met de mededeling dat ze de ideeën van de betrokkene verafschuwen, maar hé, er is nu eenmaal vrijheid van meningsuiting. Het is als de verdediger die aanvoelt dat er een pass naar zijn tegenstander zal verstuurd worden en die als de weerlicht wegloopt van de aanvaller in plaats van de confrontatie aan te gaan.
Op die manier wordt de bewijslast verschoven van de verdediger naar de aanvaller, de aanvaller wordt gedwongen om dezelfde weinig benijdenswaardige positie als Nathan Cofnas in te nemen: "het is de waarheid dat de verkondigde theorie onwetenschappelijk is".
Waarop de verdediger hem zonder meer als moraalridder kan wegzetten.

Elke redenering is gebaseerd op regels.
Op basis van de deontologische regels van de universiteit besluit ik dat ....
Gelet op de Antiracismewet van 30 juli 1981 (rechtsregel) acht ik de kans groot dat ...
Geen enkele regel is echter absoluut. Als u daar anders over denkt, ben ik razend benieuwd welke regel u daarvoor nomineert. 
Ook de vrijheid van meningsuiting is geen absolute regel.
De uitzonderingen op de regel zijn, om subjectiviteit uit te sluiten, vastgelegd in regels.
Een eindeloze piramide van regels om toch maar de eigen verantwoordelijkheid te ontlopen.
Het is als een partner in een relatie die de kantjes er van af loopt in de opvoeding van de kinderen. Vroeg of laat krijgt die te horen: "Waarom zeg jij nooit iets? Waarom moet ik altijd de rol van de boze verbiedende ouder op mij nemen?"

Toegegeven, zelf heb ik ook sympathie voor de anarchisten: "er zijn geen regels". 
Behalve dan wanneer ze zichzelf ernstig beginnen nemen. 
Wanneer "er zijn geen regels" vervelt tot "het is verboden te verbieden". 
Dat is namelijk een regel. 
Logisch gezien een bedenkelijke regel trouwens.